ORNAMENTY I DETALE GOTYCKIE
Styl gotycki chyba najbardziej obfituje w wielość ornamentów. Wczesny gotyk to formy dość geometryczne, zmieniające się w bardziej zaokrąglone, płynne i bogate (gotyk późny, płomienisty). Dla gotyku charakterystyczne są ornamenty ciągłe w formie ostrołukowych fryzów arkadkowych, wici roślinnych, kompozycje z rybich pęcherzy i wieloliści.


Łuki gotyckie
- ostry (normalny-na trójkącie równobocznym; obniżony-niski, szeroki; podwyższony-czyli węższy i bardziej ostry);
- trójlistny-konicznykowy; trójlistny ostry;
- stępkowy;
- w ośli grzbiet (il.1);
- płomienisty;
- kotarowy-dwu- i czetrodzielny;
- dwuramienny;
- Tudorów (il.2)


Sklepienia gotyckie
- krzyżowo- żebrowe: czterodzielne (il.1), sześciodzielne (il.2)
- trójdzielne-piastowskie
- gwiaździste (il.3)
- gwiaździste z żebrem wiodącym (il.4)
- palmowe (wachlarzowe, kielichowe)gdy żebra przenoszą ciężar na środkową podporę lub tylko przyścienną iIl.5)
- sieciowe (il.6)
- sklepienie pętlicowe (rzadko spotykane)- gdy żebra zakreslają krzywizny
![]() |
![]() |
![]() |
|---|---|---|
![]() |
![]() |
![]() |
Maswerk
Element dekoracyjny w architekturze gotyckiej stosowany do wypełniania otworów okiennych i rozet (wypełnione witrażem), wimperg, balustrad i innych elementów architektonicznych. Maswerk był mniej lub bardziej bogaty w poszczególnych okresach (np. gotyk wczesny, płomienisty)

Maswerki z motywami trójliści.
![]() |
Trójkątny szczyt dekoracyjny stanowiący zwieńczenie portali, okien lub blend. Wnętrze wimpergi wypełnione jest maswerkiem, na zewnątrz natomiast znajdujemy czołganki, pinakle a szczyt może być zwieńczony kwiatonem. Wimpergi są charakterystycznym elementem sztuki gotyckiej, zapoczatkowane w XIII wieku; najbardziej dekoracyjne formy -gotyk dojrzały (XV w.) Wimperga wypełniona maswerkowym malowidłem (trój- i czwórliście) wieńcząca ostrołukową blendę. |
|---|
![]() |
Element dekoracyjny w kształcie kwiatów lub rozłożonych liści w jednej lub kilku kondygnacjach. Kwiatony mogą być zwieńczeniem pinakli, wimperg lub wieżyczek. Sprawdź też tutaj
|
|---|
Wieloliść - np. trójliść, czteroliść

Rybi pęcherz
![]() |
Motyw dekoracyjny w kształcie rybiegi pęcherza, wystepujący w dojrzałym i późnym gotyku. Najczęściej można go spotkać w rysunku maswerków lub płaskorzeźbiony zdobiący wytwory rzemiosła artystycznego. Rybie pęcherze moga być ułożone w kształt rozety, pojedyńczo lub grupami np. po trzy. Rozeta złożona z rybich pęcherzy to trzecia pod hasłem "Rozeta".
|
|---|
Rozeta
fr.rosette- różyczka. Duży okrągły otwór okienny wypełniony dekoracją koncentryczną: maswerkiem i witrażem, wystepujący w architekturze kościelnej, zwykle w fasadzie nad głównym portalem, lub na zakończeniach ramion transeptu.

Czołganki - żabki
![]() |
Element architektoniczny w formie zawiniętych listków lub pączków występujący zwykle na gzymsach, archiwoltach i głowicach kolumn. Żabki występują także na narożach bazy kolumny.W gotyku czołganki posiadają łodygi. Nazwa czołganki pochodzi od wyglądu listków. Są tak zwinięte i ustawione jeden za drugim,że wyglądają tak jakby się czołgały.
![]() |
|---|
Fiala Pinakiel Sterczyna
Gotycki element dekoracyjny wieńczący przypory, narożniki wież, wieżyczek, portale i wimpergi. Zwykle wykonany z kamienia, o czworobocznym, wydłużonym kształcie ze szpicem lub kwiatonem na szczycie i żabkami po bokach. Pełni funkcję odciążającą.
Rzygacz
![]() |
Ozdobne zakończenie rynny w kształcie maszkaronów, smoków, fantazyjnych stworów lub postaci ludzkich, wystające poza lico ściany. Początkowo kamienne, później blaszane. Bardzo popularne w gotyku, szczególnie w katedrach, ale także w budownictwie świeckim. Stosowane również w renesansie. Rozprzestrzenione z Francji na teren całej Europy. |
|---|
Formy gotyckich kapiteli


Blenda
Blenda to płytka wnęka w murze w formie okna lub arkad stosowana w celach dekoracyjnych, zwykle otynkowana i malowana (rysunek maswerku). Błędnie rozpoznawana jako zamurowany, istniejący wcześniej otwór. Blendy najczęściej występowały w architekturze gotyckiej (fasada).

część rysunków pochodzi z http://etc.usf.edu/clipart
















